Chùa Thiên Lộc

Giá trị lịch sử

Gắn liền với thời kỳ Lê Trung Hưng và triều đại Chúa Trịnh thế kỷ XVII, ghi dấu công lao to lớn của Chiêu nghi Vũ Thị Ngọc Xuyến và Quận chúa Trịnh Thị Ngọc Cang trong việc khai khẩn điền địa, tạo dựng xóm làng vùng đất cổ Xuân Đỉnh; là di tích lịch sử cách mạng chứng kiến sự phát triển qua các thời kỳ kháng chiến của địa phương.

Giá trị văn hóa

Không gian văn hóa tâm linh hòa quyện giữa Phật giáo và tín ngưỡng dân gian Mẫu Tam phủ; là nơi diễn ra lễ hội truyền thống đầu xuân với nghi thức rước Kiệu bay linh thiêng, lễ Vu Lan báo hiếu và sinh hoạt cộng đồng đoàn kết.

Giá trị tín ngưỡng

Tín ngưỡng Phật giáo Bắc tông hướng thiện từ bi; tín ngưỡng thờ Mẫu bản địa chở che mùa màng, ban phúc lộc, bình an cho nhân dân.

Giá trị khoa học

Lưu giữ hệ thống tượng Phật cổ sơn son thếp vàng thế kỷ XVIII - XIX, chuông đồng, hoành phi, câu đối, văn bia chữ Hán ghi lại lịch sử tạo dựng chùa và công đức trùng tu qua các triều đại.

Đặc điểm kiến trúc

Bố cục mặt bằng truyền thống kiểu 'Tiền đường hậu Phật' kết hợp nhà thờ Mẫu và nhà thờ Tổ; khung gỗ lim chắc chắn, vì nóc kết cấu chồng rường cốn mê, mái lợp ngói ta mũi hài rêu phong cổ kính.

Đặc điểm nghệ thuật

Nghệ thuật điêu khắc tượng pháp thời Lê - Nguyễn đạt độ tinh xảo cao; các bức cốn kênh bong chạm khắc hoa văn lá lật, rồng mây, hoa sen, hoa cúc thanh thoát, tôn nghiêm.

Các hạng mục công trình chính

• Cổng Tam quan

• Sân chùa lát gạch đỏ & vườn cây cổ thụ

• Tòa Tam bảo (Tiền đường và Thượng điện)

• Tòa Nhà Mẫu (phụng thờ Tam tòa Thánh Mẫu)

• Tòa Nhà Tổ (thờ chư vị Tổ sư khai sơn truyền thừa)

• Vườn tháp mộ cổ của các vị thiền sư trụ trì

• Khuôn viên di tích Phủ Chúa liền kề

Hiện trạng bảo tồn: Tốt. Ngôi chùa được trụ trì, Ban Quản lý Di tích và nhân dân giữ gìn sạch sẽ, tôn nghiêm, thường xuyên duy tu, cảnh quan phong quang.

Mức độ xuống cấp: Không có dấu hiệu xuống cấp nguy hiểm; các hạng mục phụ trợ ngoài trời được bảo trì định kỳ.