Đền Thanh Vân

Giá trị lịch sử

Gắn liền với lịch sử định cư, phát triển của cộng đồng cư dân làng Cáo Đỉnh qua nhiều thế kỷ; ghi dấu sự kết hợp hài hòa giữa tín ngưỡng thờ Mẫu bản địa và tín ngưỡng thờ Đức Thánh Trần cứu quốc thời phong kiến.

Giá trị văn hóa

Không gian thực hành Tín ngưỡng Thờ Mẫu Tam phủ của người Việt; bảo tồn nghệ thuật diễn xướng chầu văn, hầu đồng và nghi thức rước kiệu truyền thống trong hội làng Giàn.

Giá trị tín ngưỡng

Nơi ký thác tâm linh của nhân dân địa phương cầu mong mưa thuận gió hòa, quốc thái dân an, gia đạo bình yên; tôn vinh đức Mẹ và anh hùng dân tộc Trần Hưng Đạo.

Giá trị khoa học

Lưu giữ hệ thống tượng pháp cổ tạc theo tỷ lệ chuẩn mực thời Lê - Nguyễn, các đồ tế tự sơn son thếp vàng, khám thờ, bài vị, hoành phi câu đối chữ Hán mang giá trị mỹ thuật và ngôn ngữ học lịch sử.

Đặc điểm kiến trúc

Bố cục mặt bằng 5 gian truyền thống hướng Đông - Bắc gồm 3 gian Tiền tế và 2 gian Hậu cung; mái lợp ngói mũi hài cổ, bờ nóc đắp bờ dải kìm nóc; kết cấu bộ vì gỗ lim kiểu chồng rường giá chiêng vững chãi.

Đặc điểm nghệ thuật

Hoa văn chạm khắc tinh xảo đề tài tứ linh long - ly - quy - phượng, hoa lá cách điệu, mây lửa trên các vì cốn và cửa võng; nghệ thuật sơn son thếp vàng tượng mẫu rực rỡ mang phong cách mỹ thuật truyền thống thế kỷ XIX.

Các hạng mục công trình chính

• Cổng đền Thanh Vân

• Sân đền lát gạch

• Tòa Tiền tế (3 gian ngoài)

• Tòa Hậu cung (2 gian trong thờ Tam tòa Thánh Mẫu và Đức Thánh Trần)

• Khu am hóa sớ và công trình phụ trợ

• Tường bao khuôn viên di tích

Hiện trạng bảo tồn: Khá. Đền được ban quản lý và nhân dân địa phương trông nom, thờ tự trang nghiêm; tuy nhiên chịu áp lực lớn từ mật độ xây dựng nhà cao tầng bao quanh.

Mức độ xuống cấp: Xuống cấp cục bộ một số mảng tường vôi vữa và ngói mái; cần được bảo dưỡng định kỳ để chống thấm dột.