Đưa di sản Xuân Đỉnh lên không gian số: Lan tỏa giá trị Đình Xuân Tảo và nghệ thuật Ca trù

Tham dự chương trình có đồng chí Nguyễn Hưng Quốc – Phó Chủ tịch UBND phường; cùng các đồng chí đại diện lãnh đạo UBND phường; đại diện các phòng, đơn vị chuyên môn; thành viên Tiểu ban quản lý di tích Đình Xuân Tảo cùng các nghệ nhân, học viên Câu lạc bộ Ca trù Xuân Đỉnh.

Đình Xuân Tảo – nơi lưu giữ giá trị văn hóa cộng đồng

Tại phiên livestream, khán giả được giới thiệu về lịch sử, giá trị văn hóa và vai trò của Đình Xuân Tảo trong đời sống cộng đồng địa phương.

Không chỉ là một công trình kiến trúc được gìn giữ qua thời gian, Đình Xuân Tảo còn là không gian văn hóa gắn bó với nhiều thế hệ người dân. Đình gắn với tín ngưỡng thờ Vua Thần Nông, phản ánh sự gắn bó của cư dân với nghề nông và nền văn minh lúa nước. Qua nhiều thế hệ, nơi đây diễn ra các hoạt động tín ngưỡng, lễ hội và sinh hoạt cộng đồng, góp phần tạo nên sự gắn kết giữa người dân.

Đại biểu tham dự chương trình

Những giá trị của di tích không chỉ được thể hiện qua kiến trúc, cảnh quan mà còn được lưu giữ trong ký ức, tình cảm và những sinh hoạt văn hóa của cộng đồng. Đối với người dân địa phương, Đình Xuân Tảo là một phần ký ức về quê hương, đồng thời là nơi kết nối các thế hệ với những giá trị văn hóa do cha ông để lại.

Thông qua câu chuyện về Đình Xuân Tảo, chương trình cũng giới thiệu những nét văn hóa đặc trưng của Xuân Đỉnh, trong đó có hệ thống di tích, các hoạt động tín ngưỡng, lễ hội và những loại hình nghệ thuật truyền thống đang được cộng đồng tiếp tục gìn giữ.

Gìn giữ và trao truyền nghệ thuật Ca trù

Một nội dung nổi bật của chương trình là giới thiệu Câu lạc bộ Ca trù Xuân Đỉnh và những nỗ lực của các nghệ nhân, thành viên trong việc duy trì, truyền dạy loại hình nghệ thuật truyền thống này.

Tại chương trình, nghệ nhân đã chia sẻ về những nét đặc trưng của Ca trù – loại hình nghệ thuật đòi hỏi sự kết hợp tinh tế giữa tiếng hát, đàn đáy và tiếng phách. Giọng hát Ca trù không chỉ yêu cầu đúng làn điệu mà còn đòi hỏi kỹ thuật nhả chữ, luyến láy, giữ hơi; trong khi tiếng đàn và tiếng phách tạo nên sự hòa quyện đặc trưng của loại hình nghệ thuật này.

Các nghệ nhân Câu lạc bộ Ca trù Xuân Đỉnh biểu diễn, giới thiệu những làn điệu Ca trù tại Đình Xuân Tảo.

Câu lạc bộ Ca trù Xuân Đỉnh được duy trì từ tình yêu và sự tự nguyện của những người yêu Ca trù. Các thành viên thường xuyên gặp gỡ, tập luyện, trao đổi kỹ thuật và chuẩn bị các tiết mục biểu diễn. Bên cạnh đó, câu lạc bộ cũng quan tâm đến việc truyền dạy cho những người có mong muốn tìm hiểu, học tập Ca trù.

Theo chia sẻ của các nghệ nhân, việc đào tạo thế hệ kế cận là nhiệm vụ quan trọng để Ca trù tiếp tục được duy trì. Do có yêu cầu cao về kỹ thuật và cần quá trình luyện tập lâu dài, người học phải có sự kiên trì và môi trường sinh hoạt phù hợp. Vì vậy, câu lạc bộ mong muốn ngày càng có thêm nhiều bạn trẻ quan tâm, tìm hiểu và từng bước gắn bó với nghệ thuật truyền thống.

Phát huy công nghệ số để lan tỏa di sản

Trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng được đẩy mạnh, việc đưa các giá trị văn hóa lên môi trường số mở ra thêm phương thức để di sản đến gần hơn với cộng đồng.

Trong đợt cao điểm 100 ngày thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm về chuyển đổi số, phường Xuân Đỉnh xác định ứng dụng công nghệ số trong quảng bá các giá trị văn hóa là một nội dung cần quan tâm. Theo đó, địa phương từng bước hướng tới số hóa thông tin, tư liệu, hình ảnh về các di tích, di sản và hoạt động văn hóa; đồng thời tăng cường giới thiệu trên các nền tảng trực tuyến thông qua hình ảnh, video và các chương trình livestream.

Giao lưu, giới thiệu Ca trù Xuân Đỉnh tại phiên livestream.

Phiên livestream giới thiệu Đình Xuân Tảo và Câu lạc bộ Ca trù Xuân Đỉnh là một hoạt động cụ thể theo hướng này. Thông qua môi trường số, câu chuyện về di tích, nghệ nhân, câu lạc bộ và các giá trị văn hóa truyền thống có thể tiếp cận đông đảo người dân mà không bị giới hạn bởi không gian.

Đối với Ca trù, việc ghi hình, lưu trữ các tiết mục biểu diễn và câu chuyện của nghệ nhân cũng góp phần tạo nguồn tư liệu phục vụ công tác giới thiệu, quảng bá và truyền dạy. Công nghệ đồng thời tạo thêm cơ hội để các nghệ nhân, câu lạc bộ kết nối với trường học, đoàn thể, người trẻ và cộng đồng.

Để di sản tiếp tục sống trong đời sống cộng đồng

Từ những nội dung được chia sẻ tại chương trình cho thấy, bảo tồn di sản không chỉ là giữ gìn các giá trị vật thể mà còn cần duy trì hoạt động thực hành, truyền dạy và tạo điều kiện để cộng đồng tiếp tục tham gia.

Trong thời gian tới, phường Xuân Đỉnh tiếp tục quan tâm bảo tồn, phát huy giá trị các di tích; duy trì các hoạt động văn hóa, tín ngưỡng, lễ hội; tạo điều kiện cho các câu lạc bộ văn hóa, nghệ thuật hoạt động và tăng cường kết nối với thế hệ trẻ.

Đồng thời, địa phương tiếp tục nghiên cứu, triển khai các hình thức ứng dụng công nghệ số phù hợp để giới thiệu di tích, nghệ nhân, câu lạc bộ và các giá trị văn hóa đặc trưng của Xuân Đỉnh.

Việc kết hợp giữa bảo tồn tại chỗ và quảng bá trên môi trường số sẽ góp phần mở rộng không gian tiếp cận di sản, giúp người dân hiểu hơn về những giá trị văn hóa của địa phương, đồng thời tạo thêm điều kiện để thế hệ trẻ tìm hiểu, trải nghiệm và tiếp nối.

Phiên livestream tại Đình Xuân Tảo không chỉ là hoạt động tuyên truyền, quảng bá văn hóa mà còn là một cách làm cụ thể trong quá trình chuyển đổi số của phường Xuân Đỉnh. Qua đó, những giá trị lịch sử, văn hóa được lưu giữ qua nhiều thế hệ tiếp tục được lan tỏa bằng phương thức mới, góp phần để di sản hiện diện và phát huy giá trị trong đời sống cộng đồng hiện nay.